De executeur zorgt ervoor dat de nalatenschap wordt afgewikkeld. De werkzaamheden van de executeur omvatten bijvoorbeeld het verzorgen van de uitvaart, het beheren van de bezittingen en afwikkeling van eventuele schulden. Maar wie mag het werk als executeur uitvoeren? In principe mag iedereen aangewezen worden als executeur. Dit kunnen zowel niet-professionele executeurs (bijvoorbeeld erfgenamen of familie) als professionele executeurs zijn. Wie uiteindelijk tot executeur wordt benoemd, wordt in het testament van de erflater vastgelegd.

Niet-professionele-executeur

De nalatenschap is natuurlijk een persoonlijke kwestie. Daarom is het prettig om voor de afwikkeling iemand te kiezen die je vertrouwt. In veel gevallen is de executeur dan een echtgenoot, een familielid of een vriend(in) die dichtbij de overledene staat.

Verklaring van executele

Wanneer iemand is aangewezen als executeur in het testament van de overledene, kan er een verklaring van executele opgesteld worden om de benoeming officieel te bevestigen. Dit gebeurt altijd pas ná overlijden, omdat de executeur pas na overlijden, zijn of haar taak aanvaardt. De verklaring wordt opgesteld bij de notaris en is nodig zodat de executeur kan aantonen dat hij/zij bevoegd is om te handelen namens de erfgenamen. Er wordt vaak naar gevraagd door verzekeringsmaatschappijen, banken en instanties die betrokken zijn bij de afwikkeling van de nalatenschap.

Uitzonderingen

Ondanks dat de meeste mensen executeur kunnen en mogen worden, zijn er toch enkele uitzonderingen volgens de wet. Een persoon mag geen executeur worden in de volgende gevallen:

  • Minderjarig. De persoon moet op het moment van het accepteren van de executeurs taken minimaal 18 jaar zijn.
  • Onder curatele. Dit betekent dat de rechter een curator heeft aangesteld omdat iemand niet zelfstandig geldzaken, bezit of persoonlijke zaken kan verzorgen. Deze persoon wordt op deze manier zelf beschermd wordt en mag dan ook geen executeur zijn.
  • Onder bewind. Als iemand onder bewind staat, is iemand niet in staat zelf zijn of haar financiën te verzorgen. In dit geval mag diegene ook niet de taken van een executeur uitvoeren.
  • Mensen in de wettelijke schuldsanering (Wsnp). Wanneer iemand onder de wettelijke schuldsanering (Wsnp) valt, verliest diegene de vrije beschikking over zijn vermogen. Op dat moment mag die persoon geen executeur zijn.
  • Persoonlijk faillissement. Iemand die failliet is verklaard, kan geen executeur worden.

Tweede of vervangende executeur aanwijzen

Het kan zijn dat de persoon die u als executeur aanwijst na uw overlijden niet in staat is om deze taak op zich te nemen, bijvoorbeeld om één van bovenstaande redenen. Ook kan het zijn dat de persoon om een andere reden besluit de taak niet de aanvaarden. U kunt voor dit geval een vervangende of tweede executeur aanwijzen in uw testament.

Professionele executeur

Ook is het mogelijk om een professionele executeur aan te wijzen in het testament. Voor de erfgenamen kan het erg fijn zijn dat ze niet zelf alles hoeven te regelen, vooral in een emotionele periode. Bij onenigheid onder de erfgenamen is het verstandig om een professionele executeur te benoemen, omdat deze onpartijdig is. Professionele executeurs hebben bovendien kennis en ervaring met de afwikkeling van (complexe) nalatenschappen, wat kan bijdragen aan een goede en vlotte afwikkeling van de nalatenschap.

Verschillende achtergronden

Professionele executeurs kunnen zeer uiteenlopende achtergronden en kwaliteiten hebben. Dit kan erg waardevol zijn, want elke nalatenschap is anders. In sommige gevallen ligt de nadruk op juridische kwesties, terwijl er in andere gevallen spanning is tussen erfgenamen. Een professionele executeur kan met zijn of haar specifieke expertise aansluiten bij de situatie en zo zorgen voor een passende afwikkeling.

Professionele executeurs kunnen zeer diverse beroepsmatige achtergronden hebben. Hieronder worden een aantal veelvoorkomende achtergronden benoemd.

  • Notarieel

Notarissen brengen specialistische kennis van het erfrecht mee en zijn gewend om onpartijdig te werken. Executeurs met een notariële achtergrond zijn goed vertrouwd met de juridische en praktische kanten van de nalatenschapsafwikkeling. In hun ambt kunnen ze bovendien officiële akten opstellen en verklaringen afgeven, zoals een verklaring van executele of verklaring van erfrecht.

  • Advocatuur

Een executeur met een achtergrond in de advocatuur kan juridische vraagstukken helder duiden. Zeker wanneer er sprake is van erfrechtelijke kwesties of geschillen, kan deze achtergrond helpen om erfgenamen door het proces te begeleiden en indien nodig in procedures bij te staan.

  • Financieel

Executeurs met een financiële achtergrond zijn sterk in het adviseren bij uitdagingen wanneer het gaat om een groter of complex vermogen. Het kan een uitdaging zijn om de complexiteit van de situatie te vertalen naar begrijpelijke uitleg of adviezen. Door de financiële consequenties van keuzes duidelijk in beeld te brengen, kunnen er overwogen keuzes gemaakt worden. Daarnaast hebben ze fiscale kennis en kunnen adviseren bij erfbelasting en andere fiscale kwesties rond de nalatenschap.

  • Mediation

Een executeur met een achtergrond in (nalatenschaps)mediation biedt veel waarde in situaties waar er sprake is van een geschil. Deze executeur weet hoe alle betrokkenen gehoord worden en kan helpen familiebanden te behouden of zelfs te herstellen. Gemaakte afspraken kunnen, eventueel met behulp van een notaris of jurist, worden vastgelegd.

Beroepsmatige achtergronden van NOVEX-leden

Ook onze NOVEX-executeurs hebben diverse beroepsmatige achtergronden. De meeste hebben vanuit hun achtergrond een eigen specialisme ontwikkeld. Zo kan er binnen het NOVEX-netwerk informatie en kennis met elkaar gedeeld worden. Mocht u opzoek zijn naar een executeur met een specifieke achtergrond, kunt u op het NOVEX-ledenoverzicht kijken. In het profiel van de executeur staat aangegeven welke beroepsachtergrond(en) ze hebben. Mocht u naar aanleiding van het specialisme contact willen opnemen, staan de contactgegevens ook op deze pagina.